Esther Voswinckel Filiz: İPUÇLARI – Bilmenin dokusal biçimleri – Açılış: Çarşamba, 20 Mayıs, 19.00
Enstalasyon
Orient-Institut Istanbul, Sergi ve Konferans Salonu
20–24 Mayıs 2026
Açılış: Çarşamba, 20 Mayıs, saat 19.00
Açılış Saatleri:
Perşembe (21 Mayıs) ve Cuma (22 Mayıs): saat 11.00–17.00
Cumartesi (23 Mayıs) ve Pazar (24 Mayıs): saat 12.00–18.00
Rehberli tur (İngilizce & Türkçe):
Perşembe ve Cuma: saat 12.00
Cumartesi ve Pazar: saat 15.00
Dil: İngilizce & Türkçe
Bizans kurulmadan önce, efsaneye göre, Boğaz’ın Anadolu kıyısında daha eski bir yerleşim zaten vardı. Bir gün, bu yerin sakinleri bir kale inşa etmek istediler. Önce toprağa kazıklar çaktılar, ardından aralarına ipler gererek temelin üzerine yükselecek duvarların düzgün olmasını sağlamaya çalıştılar. Ancak gece olunca kuşlar ipleri çaldı. Onları Boğaz’ın üstünden taşıyıp oradaki yarımadanın bugün Sarayburnu denilen ucuna bıraktılar. İşte bunun için daha sonra iki imparatorluğun başkenti olacak şehir karşı kıyıda kurulmuştur.
Efsanevi kuşların uçuşunu ve gagalarındaki ipleri takip edersek, İstanbul’u ince, havai ve çok katmanlı bir dokuma gibi düşünebiliriz. Onun iplikleri bizi bir yakadan ötekine taşır; burada ile orası, kara ile hava, somut olan ile görünmeyen ve uzak zamanlar arasında asılı bağlardır bunlar. Bazı iplikler, yaşlı kadınların ellerinde oya ve dantel gibi ince dokularına sessizce işlenmiş duaları taşır. Başka ipler de kutsal mekânlarda bırakılmıştır. Özellikle Mayıs ayında, Anadolu’nun dört bir yanında ağaçlara bağlanmış çaput ve dilekleri görürüz.
“Allah’ın ipine sımsıkı sarılın,” diyor Kur’ân-ı Kerîm (3:103). İnsanlar bu tür iplere pek çok farklı şekilde tutuna gelmiştir. Kisve, yani Kâbe’nin altın işlemeli ipek örtüsünün parçaları eskiden her yıl İstanbul’a getirilirdi ve bu değerli kumaşların bazı iplikleri günümüze kadar özenle saklanmıştır.
“İpuçları toplamak” ifadesinden ilham alan antropolog Esther Voswinckel Filiz, çeşitli iplikler toplamaktadır. Çamaşır iplerinden şiir dizelerine, nadir bir Ermeni nakış örneğinden beyaz kumaşın gündelik ve ritüel kullanımlarına uzanan etnografik bulguları hikâyelerle bir araya getiren bu derleme, İstanbul’da ve ötesinde iplerin arasında saklı dokusal bilme biçimlerine dair bir araştırmadır. İplerin ve uçlarının bu bir araya gelişleri; tekstil araştırma pratiklerinin fiziksel iplikleri, şiir dizelerini ve anlatı örgülerini nasıl bir araya getirdiğini ele almayı amaçlamaktadır. Bu buluşmalar; beşerî bilimlerin üst diline ait kavramlar, yöntemler, aracı ortamlar ve materyaller arasındaki yerleşik sınırların ve hiyerarşilerin çözülmesine katkı sunmayı dilemektedir.
Ayda, Dilek & Artin Demirci, Ada Martella, Fatma Erol, Hediyeh Nobahar katkılarıyla.
Etkinlik dili İngilizce ve Türkçedir. Katılım ücretsizdir. Etkinliğe yüz yüze katılmak için lütfen aşağıdaki form üzerinden kaydolun. Etkinlik sırasında fotoğraf ve video çekilecektir. Katılarak, bunların OII’nin web sitesinde, bülteninde ve sosyal medya kanallarında kullanılmasına izin vermiş oluyorsunuz. Etkinlik kaydedilmeyecektir.
MEKÂN
Orient-Institut Istanbul
Galip Dede Cad. 65, Şahkulu Mah., TR – 34421 İstanbul
Tel: +90 212 293 60 67
oiist@oiist.org
www.oiist.org
KAYIT
Açılışına, Çarşamba, 20 Mayıs, saat 19.00 mekânda katılmak için lütfen buradan kayıt olun: